You are here

متن کامل بیانیه پوهنمل دکتور نجیب الله خواجه عمری وزیر تحصیلات عالی در محفل تجلیل از ده هم محرم

تاریخ
28 سنبله, 1397
زمان
01:45 ق.ظ28 e افغانستان | کابل
نوع رویداد:
کنفرانس
موقعیت
توضیحات

متن کامل بیانیه پوهنمل دکتور نجیب الله خواجه عمری وزیر تحصیلات عالی در محفل تجلیل از ده هم محرم- تالار کنفرانس های وزرات تحصیلات عالی

بسم الله الرحمن الرحیم
جلالتمآب استاد سرور دانش معاون دوم ریاست ج.ا.ا، معاون صاحبان وزارت تحصیلات عالی و وزارت عدلیه، روسای محترم وزارت تحصیلات عالی، اساتید دانشمند، محصلان عزیز، خانم ها و آقایان، السلام علیکم و رحمت الله و برکاته!
حضار گرامی!
نخست از همه حمد و سپاس بی انتهای خویش را به پیشگاه حضرت باری تعالی؛ آفریدگار انسان، خرد و جهان هستی ابراز می نمایم و سلام و درود به روح پیامبر گرامی اش محمد مصطفی و اهلبیت مطهرش به ویژه سالار شهدای کربلا و یارن باوفایش و شهدای راستین، گمنام و فداکار نیروهای امنیتی و دفاعی کشور که در راه امنیت، نظم و تمامیت ارضی کشور جانهای شیرین خویش را فدا نموده اند. 
ایام محرم، ایام تجدید میثاق با ارزشها و آرمانهای قیام کربلاست. حادثه ای که نشان دهنده چگونگی انحراف حاکمان از دین و سوء استفاده از آن در راه منافع شخصی و گروهی و تعقیب آن اصلاح وضعیت توسط سالار شهدا، اهلبیت و یارانش است. این قیام و نتایج آن، سرمشق آزادی خواهی، عدالت طلبی، امر به معروف و نهی از منکر، و حتی بیانگر نقش زنان در تاریخ سازی و امور کلان دینی است. از این رو نیاز است به دور از احساسات محدود شده مذهبی به آن نگاه کرد و درس های پنهان در آن را برای بهبود وضعیت زندگی جامعه در هر زمانی که باشد استفاده نمود.
حضار گرامی!
قیام امام حسین یک حرکت اعتراضی علیه حکومت زمان بود که در نهایت به شهادت ایشان و یارانش در دهم محرم سال 61 هجری و اسارت خانواده ایشان به دست نا اهلان زمانه و جیره خواران دربار یزید انجامید. قیام امام حسین (ع) یکی از مهمترین قیام های حق طلبانه تاریخ بشریت است که حامل درس ها و معارفی سترگ می باشد. درباره این قیام همواره این پرسش اساسی وجود داشته است که ان شخصیت بزرگوار از این حرکت اعتراضی چه اهداف وبرنامه های را تعقیب می کرد؟ وپرسش دیگر به نسبت ما با آن قیام و پیام آن برای ما مربوط می شود؛ پیام نهضت کربلا برای ما و جامعه ما چیست؟ از این رو می خواهم به در زمینه اهداف انسانی قیام عاشور و پیام آن برای جامعه امروز کشور صحبت نمایم.
الف: اهداف انسانی قیام عاشورا .
با توجه به فاصله زمانی فراوان میان ما و این حادثه، و تفاسیر متفاوت و حتی متضاد نسبت به آن، به باور من قیام امام حسین را نباید صرفا از منظر اینکه آن حضرت نواسه پیامبر بزرگوار اسلام بودند و یا اینکه در حادثه کربلا درنده خویی لشکریان یزید به اوج خود می رسد مورد تحلیل و بررسی قرار داد، بلکه قیام کربلا را از زاویه صرفا انسانی نیز می توان به خوانش گرفت و اهداف انسانی آن را برجسته ساخت. درواقع، آن چه در رخداد کربلا انسان را به تعجب وا می دارد آن است که در ناگوارترین شرایط و در سخت ترین لحظات زندگی گروه اندگی از انسان ها لحظه ی به ارزش های انسانی پشت پا نمی زنند و تحت هیچ شرایطی حاضر به تخطی از اهداف انسانی خود نمی باشند. از این رو، من بصورت مشخص برخی از اهداف انسانی این قیام را برجسته می سازم. 
1-آگاهی بخشی: یکی از اهداف امام حسین درقیام کربلا تلاش برای رهایی انسان ها و امت مسلمان از جهالت و سردرگمی بود، سردرگمی که ناشی از دور شدن مسئولین حکومت از اسلام و بی پروایی علمای و مردم نسبت به رفتار و کردار آنان به وجود آمده بود. بدون شک آگاهی بخشی و هوشیار کردن انسان‎ها یکی از بالاترین ارزش های انسانی می باشد که بزرگان جامعه بشری همواره و در تمام ادوار تاریخ به آن عمل نموده اند. امام حسین نیز این رسالت بزرگ را به خوبی تحقق بخشید و از جان، مال و فرزندانش مایه گذاشت تا امت مسلمان از دام جهالت و تعصبات جاهلانه رهایی یابند و در جهت آگاهی و دانش گام بردارند.ایشان چه در زمانی که در مدینه تشریف داشتند ویا هنگامی که وارد مکه شدند با مردم بسیار سخن می گفتند و آنها را از شرایط جاری قلمرو اسلامی و رواج یافتن زشتی ها در حیات مردم مسلمان آگاه می ساخت. امام حسین در خطابه ای اوضاع زمانه خود را تحلیل می کند و امت را از آن آگاه می سازد و می گوید:«پیشامد ما همین است که می بینید. جدا اوضاع زمان دگرگون شده، زشتی ها اشکار و نیکی ها و فضیلت ها از محیط ما رخت بربسته است، و از فضلیت ها جز اندکی مانند قطرات ته مانده ظرف آب باقی نمانده است. مردم در زندگی پست و ذلت باری به سرمی برند و صحنه زندگی، همچون چراگاهی سنگلاخ و کم علف، به جایگاه سخت و دشواری تبدیل شده است.مگر نمی بینید که به حق رفتار نمی شود و از باطل جلوگیری به عمل نمی آید. با چنین اوضاع و در چنین شرایطی افراد با ایمان حق دارند مرگ و ملاقات پروردگار خویشتن را آرزو نمایند.» امام حسین حتی در میدان نبرد نیز تلاش داشت لشگریان دشمن را از اوضاع و شرایط تاسف بار حاکم بر امت اسلامی آگاه سازد و شخصیت زشت و ضد انسانی خلیفه شان را به آنها معرفی نماید.
2-آزادی خواهی و آزادگی: یکی دیگر از اهداف قیام کربلا آزادگی و کنار نیامدن با ظالم بود، چون انسان ازاده اولا از حقوق فردی واجتماعی خود بخوبی آگاه است و دوما در صورتی که این حقوق مورد تعرض قرار بگیرد آرام ننشسته و در برابر ظلام اعتراض می کند. امام حسین انسان آزاده ی بود که از پذیرش خلافت منحرف وقت سربازد و این پیام بلند انسانی را به جامعه بشری داد که هرچند، بهای آزادی و آزادگی سنگین است اما باید از آزادی دفاع کرد و نباید اجازه داد این حق طبیعی انسان پامال شود. از این رو، امام حسین پیوسته عدالت را فریاد می کرد و عدالتخواهی و ظلم ستیزی از برجسته‌ترین وجوه مکتب امام حسین است و ایشان از ابتدای نهضت خویش تا هنگامه شهادتش آن را مطرح می‌نمود و به آن دعوت می‌کرد.
3-عزت طلبی و کرامت انسانی: سیره رفتاری امام حسین در جریان واقعه عاشورا نمود بارز عزّت طلبی است و بخوبی کرامت انسانی را برجسته می سازد. امام حسین با فریاد «هیهات منا الذله» نشان داد که او عزت و کرامت خود را با هیچ امری معامله نمی کند و این پیام جاودانه را به جامعه بشری ارسال نمود که انسان باید برای خود حرمت و شرافت قایل باشد و بزرگواری و عزت خود را تحت هیچ شرایطی از دست ندهد. به همین جهت وقتی برادرش محمد حنفیه از او خواست که برای حفظ جانش با یزید دست بیعت دراز نماید، فرمود که« هرگز تن به پستی نداده ام و نخواهم داد» ویا در فراز دیگری فرمود:« برادرم اگر بر روی زمین هیچ پناهگاه و امیدگاهی هم نباشد، باز هرگز با یزید بیعت نمی کنم»، همچنین در پاسخ به قیس ابن اشعث که او را به بیعت با یزید تشویق می نمود، چنین می فرماید : «نه! هرگز! قسم به خداوند متعال دستم را همانند فرد ذلیل به دست آنان نخواهم داد و همانند بردگان راه فرار پیش نمی گیرم. پناه و مأمن من تنها خداوند متعال است». مکتب حسین بر پایه عزت و کرامت انسانی استوار گشته است و از نظر ایشان انسان آزاد، کسی است که زندگی او همواره قرین عزت باشد.
4-اصلاح طلبی: یکی دیگر از اهداف قیام عاشورا اصلاح گری بود و امام حسین به صراحت در بیاناتش از ایجاد اصلاح در امت جد خود سخن می گوید و در وصیت نامه خود که هنگام خروج از مکه آن را به برادرش محمد حنفیه تحویل می دهد، با نفی هرگونه خودخواهی، خوش گذرانی، فساد و ستمگری برای خروج از مدینه و بیعت نکردن با یزید، انگیزه اصلی خود را طلب اصلاح در امت جدش اعلام می کند:« انما خرجت لطلب الاصلاح فی امه جدی ؛ همانا برای طلب اصلاح در امت جدم، قیام کردم.» مصلح کسی است که سعی دارد جامعه انسانی را از حرکت در بیراهه ها و افتادن در دام تاریکی ها باز دارد و آنها را به قواعد انسانی پایبند سازد. برداشتن غل و زنجیرهای اجتماعی و زدودن فقر همواره جزو اصول هر اصلاح گر و اصلاح طلبی محسوب می شده است و از این روی وی برای ایجاد اصلاح گام برداشت. 
حضار گرامی!
پیام عاشور برای ما چیست؟ در پاسخ به این پرسش باید گفت که امام حسین به عنوان یکی از بزرگان دین و شخصیت برجسته امت اسلامی در میان ما جایگاه ویژه دارد و قیام خونین ایشان نیز درسها و آموزه های سترگ و بلندی می تواند برای ما داشته باشد. بویژه اینکه در این چند دهه جامعه ما دستخوش تیرگی ها و رنج های بی شمار می باشد و مردمان این دیار چندین دهه است که با انواع تیره بختی ها دست و پنجه نرم می کنند. چنانکه بیان شد یکی از اهداف قیام حسینی مبارزه با جهل بود. اگر امروز ما در جهت پرورش نیروهای انسانی با دانش و آگاه گام برداریم و سعی کنیم از جامعه خود جهل زدایی نماییم، مطمئنا در جهت قیام عاشورا گام برداشته ایم و در خط حسین حرکت نموده ایم، چون در دنیای امروزآگاهی بخشی با علم گره خورده است و بشر تنها با مجهز شدن به دانش می تواند درک درستی از حقوق و جایگاه خود و دیگران داشته باشد. از طرف دیگر، اندیشه آزادی خواهانه امام حسین نیز برای ما درس بزرگی است که می توانیم با تمسک به آن به سمت جامعه بهتر و سالم تر حرکت نماییم، چون بالقوگی ها و توانمندی های انسان تنها در سایه آزادی، تساوی و عدالت امکان تحقق می یابند. همچنین پاسداری امام حسین از عزت و کرامت انسانی اش یک پیام جاودانه است که می تواند برای ما نسخه شفا بخش باشد و به تمام بی عزتی ها و بی حرمتی که در جامعه ما به انسان می شود، پایان دهد. مطمئنا جامعه ای که انسان درآن عزتمند و با کرامت باشد، یک جامعه انسانی و متمدن محسوب می شود. با هزاران افسوس که امروزه در جامعه ما نه تنها کرامت انسانها حفظ نمی شود بلکه دشمنان قسم خورده این دیار به جان ما نیز رحم نمی کنند و زنان و کودکان را مورد حملات ناجوان مردانه شان قرار می دهند، چون این دشمنان فاقد عزت نفس و کرامت انسانی اند والا این چنین با قساوت انسان های بی گناه را از دم تیغ نمی گذرانند، اینجاست که انسان به یاد آن کلام طلایی امام حسین می افتد که درظهر عاشورا هنگامی که از اسب برزمین افتاد و مشاهده کرد که لشگر دشمن به سمت زنان و کودکانش در حرکت است، خطاب به آنان فرمود: اگر دین ندارید حد اقل آزاده باشید. متاسفانه دشمنان ما نیز فاقد آزادگی اند و حتی به زنان و کودکان ما رحم نمی کنند. که جنایت های داعش در ننگرهار و به شهادت رساندن مردم ما حتی در مراکز آموزشی نذیر حادثه اخیر در مرکز آموزشی موعود نشان دهنده این امر است. اصلاح طلبی و اصلاح گری نیز یکی از نیازهای اساسی جامعه ما به شمار می رود و هر انسان این وطن اعم از عالم دین، استاد پوهنتون، روشنفکر، مامور دولت و... مسئولیت داریم که در جهت اصلاح جامعه خود و نهادینه سازی ارزش های انسانی گام برداریم و از زیربار این مسئولیت و وظیفه سنگین شانه خالی نکنیم.
حضار گرامی!
در پایان باید تأکید نمایم که هر کدام از ابعاد حادثه عاشورا امری دینی و دنیوی و خواسته انسانی محسوب می شود چراکه آگاهی بخشی، اصلاح طلبی، عزت و کرامت انسانی و آزادی خواهی و آزادگی ارزش های مطلق و عامی هستند که برای هر بشری ارزشمند است و همواره جزو آرمان های بنیادین جامعه بشری محسوب می شده است. بنابراین، قیام امام حسین یک حرکت انسانی است که اهداف کاملا انسانی را تعقیب می کند و پیام آن نه تنها منحصر به مذهب و دین خاص نیست بلکه تمام جامعه بشری اعم از دین دار و بی دین می تواند مورد خطاب آن باشد. در این زمینه اساتید پوهنتوهای ما و محصلین عزیز ما که در راه روشنفکری قدم برداشته اند مسئولند هماهنند ایثار و فداکاری نیروهای امنیتی کشور که از جان مایه می گذارند، در راه ترویج و نهادینه سازی اصولی دینی تلاش نمایند و مسئولیت خویش را در قبال دین و جامعه خویش به خوبی اداءنمایند. در آخر ضمن تشکر و فراوان از تشریف آوری همه مهمانان گرانقدر، به روح همه شهداء مظلوم کشور به خصوص کسانی که در راه آزادی، امنیت و دانش در کشور به شهادت رسیده اند درود فرستاد و برای همه شما آروزی موفقیت و بهروزی دارم.
و من الله توفیق
السلام علیکم و رحمته الله و برکاته